Current Problems of Internet Drug Trafficking and Its Investigation 🇷🇺 Русский:
Annotation / Abstract
Abstract. In the article, the author analyzes drug trafficking via the Internet and its features in the investigation. The impact of information and communication technologies on crime, the problems of collecting and analyzing electronic evidence, identifying virtual persons, and the need for international cooperation are considered. The article contains scientific, theoretical and practical conclusions aimed at improving legal mechanisms in the fight against cybercrime
Full text
Ma’rifiy faoliyat orqali jamiyatdagi huquqiy ongni oshirish mumkin. Bunda asosiy yo‘nalishlar quyidagilar:
- mas ’uliyat va xavf haqida axborot berish - internet orqaligi savdoning qonunga zidligi va jazo choralari to‘g‘risida aholini ma’lumotlantirish;
- yoshlaming raqamli savodxonligini oshirish - Intemetdagi xavf-xatariardan himoya qilish va kiber-jinoyatlarga qarshi ongli harakat qilishga o‘rgatish;
- jamoatchilik tashabbuslari - mahalla va j amoat tashkilotlari orqali profilaktika kampaniyalari va ma’rifiy loyihalami tashkil qilish.
Xulosa sifatida aytish mumkinki, Internet orqali giyohvandlik moddalarining qonunga xilof ravishda aylanishi jamiyatning huquqiy, iqtisodiy va ma’naviy asoslariga jiddiy tahdid solayotgan zamonaviy muammolardan biridir. Bu turdagi jinoyatlar an’anaviy usullardan farqli ravishda, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalangan holda amalga oshirilayotgani ulami fosh etish va tergov qilish jaray onida zamonaviy texnik va huquqiy yondashuv talab etadi.
Internet orqali giyohvandlik moddalarining aylanishi quyidagi xususiyatlarga ega: anonimlik va taxalluslilik imkoniyati jinoyatchilami aniqlashni qiyinlashtiradi; kriptovalyutalar orqali mablag‘lami yuvish va izini yo'qotish imkoniyati yuqori;
darknet va shifrlangan messenjerlar orqali jinoiy faoliyatni tashkil qilish tendensiyasi kuchaymoqda;
tyergov jarayonida xalqaro hamkorlik va raqamli dalillami yig‘ish bo‘yicha muammolar vujudga kelmoqda.
Bugungi kunda O‘zbekiston Respublikasining huquqni muhofaza qilish organlari - IIV, DXX, Bosh prokuratura hamda sud-ekspertlik muassasalari tomonidan Internet orqali sodir etilayotgan giyohvandlik moddalari savdosini fosh etish borasida muayyan ijobiy tajriba to‘plandi. Biroq, bu sohada hali yechimini kutayotgan bir qator dolzarb muammolar ham mavjud:
- Internet orqali sodir etiladigan jinoyatlami aniqlash va dalillashning yagona protsessual standard mavjud emas;
- raqamli dalillami sudda qonuniy asosda taqdim etish mexanizmi yetarlicha ishlab chiqilmagan;
- huquqni muhofaza qilish organlarining texnik bazasi va mutaxassislar malakasi zamonaviy talablarga to ‘ liq j avob bermaydi;
- kiberfazoda sodir etilgan jinoyatlarga qarshi kurashda xalqaro hamkorlik hali yetarli darajada samarali yo‘lga qo‘yilmagan.
References
Foydalanilgan manbalar / References
- O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. - T.: O‘zbekiston, 2023.
- O‘zbekiston Respublikasining Jinoyat kodeksi. - T.: Adolat, 2024.
- “Giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalar to‘g‘risida”gi qonun / Qonunchilik palatasi tomonidan 2019-yil 21-martda qabul qilingan.
- O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 12-maydagi PF-84-son “Giyohvandlikka qarshi kurashish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida” farmoni.
- United Nations Convention against Illicit Traffic in Narcotic Drugs and Psychotropic Substances (Vienna Convention, 1988). - United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC).
APA
Vancouver
Authors
O‘zbekiston Respublikasi IIV Malaka oshirish instituti